بیماری آنفلوانزا و راههای پیشگیری از آن:آنفلوانزا چیست و چرا اهمیت دارد؟
آنفلوانزا یک بیماری ویروسی دستگاه تنفسی است که هر ساله در فصلهای سرد گسترش پیداکرده و کودکان، بزرگسالان و سالمندان را درگیر میکند. ویروسهای آنفلوانزا معمولاً بینی، گلو و ریهها را هدف قرار میدهند و در صورت ضعف سیستم ایمنی میتوانند موجب بروز عوارض جدی شوند.
چرا آگاهی درباره آنفلوانزا مهم است؟
شناخت این بیماری به دلیل سرعت بالای انتشار و احتمال بروز عوارض در گروههای آسیبپذیر بسیار ضروری است. برخلاف سرماخوردگی ساده، آنفلوانزا میتواند طی مدت کوتاهی افراد زیادی را مبتلا کرده و باعث کاهش عملکرد روزانه و حتی بستری شدن در بیمارستان شود.
علائم و نشانههای شایع آنفلوانزا
آنفلوانزا معمولاً با شروع ناگهانی علائم همراه است، این بیماری طیف گستردهای از نشانهها را ایجاد میکند.
علائم عمومی و رایج
تب معمولاً بالاتر از ۳۸ درجه
لرز شدید
بدندرد و دردهای استخوانی
سردرد
سرفه خشک
گلودرد
آبریزش یا گرفتگی بینی
احساس ضعف و بیحالی شدید
علائم آنفلوانزا در کودکان
تب شدیدتر نسبت به بزرگسالان
بیقراری و گریههای مداوم
کاهش اشتها
گاهی علائم گوارشی مانند تهوع و اسهال
علائم آنفلوانزا در سالمندان
در سالمندان ممکن است تب شدید دیده نشود، اما علائم زیر بارزتر است:
ضعف ناگهانی
گیجی
عفونتهای ثانویه مانند ذاتالریه
گروههای پرخطر در برابر آنفلوانزا
برخی افراد بیش از سایرین در معرض خطر ابتلا یا عوارض جدی هستند.
۱. سالمندان و افراد بالای ۶۵ سال
سیستم ایمنی در سالمندان ضعیفتر است و همین موضوع خطر بستری یا عوارض شدید را افزایش میدهد.
۲. افراد دارای بیماریهای زمینهای
افرادی که از بیماریهایی مانند دیابت، آسم، COPD، مشکلات قلبی، نارسایی کلیوی یا ضعف ایمنی رنج میبرند، جزو پرخطرترین گروهها هستند.
۳. افراد با مشکلات تنفسی
این افراد به دلیل درگیری دائمی سیستم تنفسی، بیشتر از دیگران تحتتأثیر علائم شدید آنفلوانزا قرار میگیرند.
۴. زنان باردار
بارداری بدن را مستعد عفونتهای ویروسی میکند. توصیه شده زنان باردار در اولین فرصت واکسن آنفلوانزا دریافت کنند.
۵. افرادی با نقص ایمنی
مانند افرادی که شیمیدرمانی میشوند یا داروهای تضعیفکننده ایمنی مصرف میکنند.
۶. کودکان زیر پنج سال
کودکان زیر دو سال ریسک بسیار بالاتری دارند.
راههای انتقال بیماری آنفلوانزا
مسیرهای انتقال ویروس بهطور واضح توضیح داده شده است. ویروس آنفلوانزا به سرعت پخش میشود و میتواند حتی قبل از بروز علائم نیز انتقال یابد.
۱. قطرات تنفسی
در هنگام عطسه یا سرفه، ذرات آلوده در محیط پخش میشوند و افراد نزدیک بهراحتی ویروس را استنشاق میکنند.
۲. تماس غیرمستقیم
لمس سطوح آلوده مانند تلفن همراه، ریموت کنترل، میز کار یا دستگیره در میتواند ویروس را منتقل کند. ویروس آنفلوانزا قادر است مدت کوتاهی روی سطوح زنده بماند.
۳. تماس مستقیم با فرد بیمار
بوسیدن، در آغوش گرفتن یا استفاده از وسایل مشترک با فرد مبتلا، ریسک انتقال را افزایش میدهد.
۴. دوره انتقالپذیری
فرد از یک روز قبل از شروع علائم و تا حدود ۷ روز پس از آن میتواند دیگران را آلوده کند.
نکات مهم درباره رفتار ویروس و دوره بیماری
بر اساس محتوای موجود در فایل:
دوره نهفتگی: ۱ تا ۴ روز
دوره بیماری: معمولاً ۵ تا ۷ روز
امکان تداوم ضعف بدن: تا ۲ هفته
کودکان ممکن است مدت بیشتری ویروس را دفع کنند
اقدامات احتیاطی برای افرادی که با بیمار در تماس هستند
۱. شستوشوی مداوم دستها
شستن دستها با آب و صابون یا استفاده از محلول الکلی باید حداقل ۲۰ ثانیه انجام شود.
۲. توجه به مدت دفع ویروس
ویروس ممکن است تا یک هفته بعد از شروع علائم از بدن دفع شود، بنابراین باید مراقبتهای بهداشتی ادامه یابد.
۳. کنترل و پیشگیری در محیط خانه
ضدعفونی سطوح مشترک
استفاده از ماسک در محیطهای بسته
جلوگیری از تماس نزدیک با فرد بیمار
تهویه مناسب محیط
۴. مراجعه به پزشک در صورت تشدید علائم
در صورت مشاهده تب شدید، مشکلات تنفسی یا درد قفسه سینه، باید فوراً به پزشک مراجعه شود.
توصیههای عمومی و راههای پیشگیری از آنفلوانزا
رعایت این توصیهها میتواند تا حد زیادی از ابتلا جلوگیری کند.
۱. رعایت بهداشت تنفسی
پوشاندن دهان هنگام عطسه یا سرفه
استفاده از دستمال و دور انداختن آن
ماسک زدن در محیطهای پرجمعیت
۲. شستوشوی صحیح دستها
یکی از مؤثرترین روشهای پیشگیری، شستن مرتب دستهاست.
۳. پرهیز از تماس نزدیک با مبتلایان
اگر کسی در محیط خانه یا محل کار بیمار است، رعایت فاصله حداقل یک متری ضروری است.
۴. تقویت سیستم ایمنی
خواب کافی
تغذیه سالم و مصرف میوه و سبزیجات
ورزش منظم
مصرف مایعات کافی
۵. دریافت واکسن آنفلوانزا
مهمترین روش کاهش شدت بیماری و پیشگیری از عوارض. تزریق سالانه واکسن بهویژه برای گروههای پرخطر توصیه میشود.
۶. ضدعفونی منظم سطوح
پاکسازی سطوحی که زیاد لمس میشوند باعث کاهش احتمال انتقال ویروس میشود.
جمعبندی نهایی
آنفلوانزا یکی از بیماریهای شایع فصول سرد سال است؛ اما با آگاهی از علائم، شناخت گروههای پرخطر و رعایت اصول بهداشتی میتوان خطر ابتلا به آن را تا حد زیادی کاهش داد. واکسن سالانه، مهمترین ابزار دفاعی در برابر این بیماری است و رعایت نکات پیشگیرانه به کنترل شیوع آن کمک میکند.
